Biuletyn Informacyjny - Styczeń 2026
- banaszewska.pl
- 2 dni temu
- 7 minut(y) czytania
Zastrzyk prawa by Banaszewska
Przedstawiamy nasze comiesięczne podsumowanie zmian w prawie w nowej odsłonie i pod nową nazwą. Od dziś zapraszamy do lektury biuletynu „Zastrzyk prawa by Banaszewska”, w którym niezmiennie omawiamy kluczowe zmiany prawne dla sektora ochrony zdrowia i farmacji.
W najnowszym wydaniu przyglądamy się najważniejszym zmianom legislacyjnym i regulacyjnym z początku roku, które realnie wpływają na funkcjonowanie podmiotów medycznych i firm farmaceutycznych.
Zapraszamy do lektury i do kontaktu. Zespół naszej kancelarii chętnie odpowie na pytania dotyczące nowych regulacji i ich konsekwencji.
Od 1 stycznia 2026 r. wchodzi w życie centralna e-rejestracja.
Centralna e-rejestracja to system, który zmienia sposób zapisywania się na badania i wizyty lekarskie w Polsce, wprowadzając jednolite i przejrzyste zasady. Na początek obejmie mammografię, cytologię oraz pierwszą wizytę u kardiologa.
Docelowo system obejmie wszystkie wizyty u specjalistów. Jak działa centralna e-rejestracja? Pacjenci mogą umawiać wizyty online przez Internetowe Konto Pacjenta (IKP) lub aplikację mojeIKP lub w placówce (telefonicznie lub osobiście), a placówka wprowadza termin do systemu.
System oferuje:
a) wspólną, ogólnopolską bazę wolnych terminów,
b) przypomnienia o wizytach (SMS, e-mail, aplikacja),
c) łatwe zmienianie i odwoływanie wizyt,
d) automatyczne wyszukiwanie najbliższych wolnych terminów.
Harmonogram wprowadzania zmian:
a) 1 stycznia – 1 lipca 2026: obowiązek podłączenia placówek oferujących mammografię, cytologię i wizyty kardiologiczne.
b) Od 1 sierpnia 2026: system obejmie 8 kolejnych świadczeń.
E-rejestracja ma na celu ułatwienie pacjentom umawiania wizyt lekarskich, oferując szybki dostęp do dostępnych terminów, możliwość rezerwacji online o każdej porze, łatwe zmiany i anulowanie wizyt oraz automatyczne przypomnienia, dzięki czemu korzystanie z opieki zdrowotnej staje się prostsze i wygodniejsze.
Narodowy Fundusz Zdrowia wprowadza nowe zasady finansowania przychodni POZ
Co się zmienia w przychodniach POZ od 2026 r.? Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) wprowadził nowe zasady finansowania POZ, które zaczynają obowiązywać od 1 stycznia 2026 r. Dotyczą one sposobu rozliczania pracy lekarzy rodzinnych i zachęt finansowych, aby placówki aktywniej i lepiej leczyły pacjentów oraz zapewniały opiekę koordynowaną.
Najważniejsze zmiany:
Dotyczą dodatków motywacyjnych.
NFZ zaczyna wypłacać przychodniom bonusy miesięczne za większy udział pacjentów w opiece koordynowanej:
a) 3 000 zł miesięcznie – jeśli 5–10 % pacjentów korzysta z opieki koordynowanej,
b) 5 000 zł – jeśli 10–20 %,
c) 9 000 zł – jeśli powyżej 20 % pacjentów.
Chodzi o to, by przychodnie zapraszały więcej pacjentów do kompleksowej opieki.
Większe wynagrodzenie za koordynatora opieki.
Szpitale i przychodnie, które stosują koordynowaną opiekę zdrowotną, otrzymują teraz wyższą stawkę za zadania koordynatora – o ok. 50 % więcej, jeśli mają minimum 5 % pacjentów w tym modelu. To ma zachęcać lekarzy POZ do pracy zespołowej z pacjentami.
Ryczałt tylko dla nowych placówek.
Placówki, które dopiero zaczynają opiekę koordynowaną, dostają dodatkowy miesięczny ryczałt (7 700 zł) jako wsparcie na start. Ryczałt będzie wypłacany przez 6 miesięcy od podpisania umowy.
Kara za brak realnego działania.
Jeśli placówka przez 3 kolejne miesiące nie zrealizuje żadnych świadczeń w ramach opieki koordynowanej, traci podwyższoną stawkę za koordynatora, ryczałt na start oraz bonusy motywacyjne.
Celem nowego systemu finansowania jest przede wszystkim zachęcenie przychodni do rzeczywistej, aktywnej opieki nad pacjentami. Zmiany mają sprawić, że POZ będzie:
a) kompleksowo opiekować się pacjentem, a nie tylko realizować pojedyncze świadczenia,
b) koordynować leczenie i wykonywać więcej badań na poziomie podstawowej opieki zdrowotnej,
c) efektywniej wykorzystywać zasoby systemu ochrony zdrowia.
Dzięki temu poprawi się jakość opieki przy pierwszym kontakcie z pacjentem, a specjaliści będą mniej obciążeni nadmierną liczbą przypadków.
Nowe opłaty za produkty biobójcze – od 6 lutego 2026 r.
Od 6 lutego 2026 r. zmienia się sposób naliczania opłat za dopuszczenie produktów biobójczych do obrotu.
Nowe zasady przewidują:
a) opłaty będą liczone procentowo od kwot bazowych, zależnie od rodzaju czynności: 600 000 zł – dla procedur związanych z substancjami czynnymi, ich zatwierdzaniem, zmianami i odnowieniami, 50 000 zł – dla wydania, zmiany, odnowienia lub uchylenia pozwoleń na produkty biobójcze (krajowe, unijne, tymczasowe itp.),
b) więcej czynności podlega opłacie, m.in. zmiany i odnowienia pozwoleń oraz weryfikacja zgłoszeń,
c) w opłaty uwzględniono koszty dodatkowej obsługi i wsparcia dla wnioskodawców,
d) zniesiono opłatę za sprawdzanie wniosków o uchylenie pozwolenia krajowego.
Oznacza to, że opłata nie jest stałą kwotą, lecz zależy od rodzaju i skali wykonywanej czynności.
Zmiany sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy.
Zmiany dotyczą przede wszystkim:
Składu komisji konkursowej dotyczące kwalifikacji członków komisji. Komisja musi teraz obowiązkowo mieć osobę z wykształceniem wyższym medycznym lub pokrewnym — nie tylko medycznym i nauk o zdrowiu, ale także np. farmaceutycznym czy biologii medycznej. To ma ułatwić zwoływanie komisji, bo obecnie często brakuje osób z bardzo konkretnym wykształceniem.
Ogłaszania wyników i informacji o konkursie. Zmiany dotyczą tego, jak i gdzie są publikowane informacje. Komisja musi teraz przekazywać do zamieszczenia na stronach internetowych ogłoszenia o wynikach konkursu - czyli kto wygrał i jak wygląda wybór wykonawcy. (Usunięto obowiązek informowania o wynikach w formie tradycyjnej, np. na tablicy ogłoszeń). Chodzi o to, by procedury były bardziej przystosowane do elektronicznego udostępniania informacji.
Uproszczenia przy weryfikacji oferentów. Nowa zasada mówi, że jeśli szpital lub inny oferent był już sprawdzany w takim samym konkursie w ciągu ostatniego roku, komisja nie będzie musiała robić tej kontroli ponownie. Dzięki temu cały proces będzie szybszy.
Od 1 stycznia 2026 roku wyższa opłata podstawowa za lek recepturowy.
Od 1 stycznia 2026 r. pacjenci zapłacą więcej za wykonanie leku recepturowego w aptece. Wynika to ze zwiększenia minimalnego wynagrodzenia za pracę w Polsce, a kwota ryczałtu jest od tego uzależniona.
Nowa stawka ryczałtu wyniesie 24,00 zł, zamiast dotychczasowych 23,30 zł. To oznacza, że każdy pacjent przychodząc po lek recepturowy zapłaci co najmniej o te kilkadziesiąt groszy więcej. Kwota ryczałtu to tylko część całkowitej ceny. Sam ryczałt to tylko jedna część tego, co pacjent płaci za lek recepturowy. Do tego dochodzą koszty surowców (składników), z których apteka przygotowuje lek. Jeśli apteka kupiła surowce drożej niż limit ustalony przez NFZ, różnica może być doliczona do ceny leku. Dlatego ostateczna kwota, jaką pacjent płaci, może być wyższa niż tylko ten ryczałt.
Zmiany w cenach i refundacji leków od 1 stycznia 2026 r.
Ministerstwo Zdrowia opublikowało nowy wykaz leków refundowanych, który obowiązuje od 1 stycznia 2026 r. Zaktualizowana lista obejmuje zarówno leki dostępne w aptekach, jak i te stosowane w szpitalach oraz w programach lekowych.
Najważniejsze zmiany:
Na listę refundacyjną dodano nowe leki i wskazania, w tym preparaty onkologiczne, terapie nieonkologiczne i leki na choroby rzadkie.
Wprowadzono zmiany cen leków dostępnych w aptekach – pacjenci od 1 stycznia będą płacić nowe stawki, wynikające z aktualizacji refundacyjnej.
W obwieszczeniu uwzględniono m.in. rozszerzenie refundacji dla niektórych produktów stosowanych w chorobach układu oddechowego, nadciśnieniu tętniczym i profilaktyce sercowo naczyniowej.
Lista refundacyjna została uzupełniona także o nowe wyroby medyczne oraz środki specjalnego przeznaczenia żywieniowego.
Cel zmian: usprawnienie systemu refundacyjnego, zwiększenie dostępności nowoczesnych terapii oraz aktualizacja cen leków refundowanych w aptekach.
Nowe rozwiązanie systemowe dotyczące projektu rozporządzenia „Opieka nad kobietą w ciąży i kobietą rodzącą realizowana przez położną”.
Zmiany mają na celu przede wszystkim:
Zapobieganie porodowi na SOR-ach. Wyraźne założenie, że kobiety nie będą rodzić na Szpitalnych Oddziałach Ratunkowych (SOR) ani w izbach przyjęć — porody w tych miejscach mają mieć charakter wyjątkowy i incydentalny.
Interwencyjne punkty położnicze. W placówkach bez oddziałów ginekologiczno-położniczych, które posiadają SOR lub izbę przyjęć, zostaną utworzone interwencyjne punkty położnicze — osobne, odpowiednio wyposażone pomieszczenia do udzielania pilnej pomocy okołoporodowej.
Zwiększenie dostępności opieki w regionach. Nowe rozwiązania adresują problem braku oddziałów położniczych w miejscach oddalonych powyżej 25 km od najbliższego szpitala z oddziałem położniczo-ginekologicznym — celem jest wyrównanie dostępu do opieki położniczej w całym kraju.
Wzmocnienie roli położnych.
Położne będą miały kluczowe role takie jak badanie kobiety w ciąży, ocena stanu zaawansowania porodu, decyzja i organizacja transportu do szpitala, a w wyjątkowych sytuacjach - prowadzenie porodu w punkcie interwencyjnym.
Całodobowa opieka i transport. System zakłada całodobowy dostęp do transportu medycznego z udziałem położnej i ratownika medycznego w jednostkach, gdzie będą działać punkty położnicze.
Zmiany wynikają z obserwowanego spadku liczby porodów w Polsce oraz decyzji szpitali o likwidacji lub przekształcaniu oddziałów położniczych - celem jest zapewnienie bezpieczeństwa i dostępności opieki.
Podpisanie porozumienia o współpracy trzech wyspecjalizowanych ośrodków na rzecz opieki nad dziećmi z nowotworami kości.
Trzy wyspecjalizowane ośrodki medyczne podpisały umowę o długofalowej współpracy w zakresie opieki nad pacjentami z nowotworami kości: Instytut Matki i Dziecka, Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – PIB oraz Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny im. prof. Adama Grucy CMKP w Otwocku.
W ramach porozumienia ustanowiono zewnętrzny, skoordynowany proces opieki klinicznej obejmujący:
a) kompleksową opiekę medyczną od rozpoznania przez terapię po rehabilitację,
b) płynne przejście pacjentów z opieki pediatrycznej do opieki dorosłych,
c) ograniczenie fragmentaryzacji leczenia i konieczności samodzielnego przemieszczania się między placówkami,
d) usprawnioną diagnostykę oraz dostęp do leczenia chirurgicznego i onkologicznego.
Porozumienie przewiduje:
a) prowadzenie badań klinicznych i translacyjnych dotyczących rzadkich nowotworów narządu ruchu,
b) wspólne szkolenia i kształcenie kadr medycznych,
c) wymianę wiedzy i doświadczeń między ekspertami,
d) podnoszenie standardów leczenia oraz wzmocnienie pozycji ośrodków w międzynarodowych sieciach współpracy.
Współpraca ma na celu poprawę jakości opieki i bezpieczeństwa leczenia pacjentów z nowotworami kości, a szczególnie dzieci, poprzez koncentrację doświadczenia specjalistycznych zespołów oraz działania wielodyscyplinarne.
Zmiany w kwalifikacjach pracowników podmiotów leczniczych (projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia).
Główne założenia rozporządzenia:
Dostosowanie do nowych zawodów medycznych. Zaktualizowano wymagania kwalifikacyjne dla pracowników m.in.: asystentki stomatologicznej, elektroradiologa, higienistki stomatologicznej, techników medycznych i terapeuty zajęciowego. Stanowiska dietetyków dostosowano do kwalifikacji wymaganych przy świadczeniach gwarantowanych.
Wprowadzenie nowych zawodów i stanowisk. Wprowadzono zawód profilaktyk i podiatra, wraz z odpowiednimi stanowiskami pomocniczymi i starszymi. Zastępują one dotychczasowe stanowiska dla absolwentów zdrowia publicznego.
Wprowadzenie nowych stanowisk w części podstawowej:
a) Fizyk medyczny (rentgenodiagnostyka i radiologia zabiegowa), histotechnik, histotechnolog, asystent balneologiczny.
b) Uzupełniono stanowiska sanitariuszy, salowych i pomocy o gipsiarza oraz starszego gipsiarza.
c) Koordynator pacjenta onkologicznego zmieniony na „koordynator pacjenta onkologicznego lub kardiologicznego”.
Wprowadzono zmiany w kwalifikacjach pielęgniarek i położnych. Ujednolicenie wymagań dla naczelnych i zastępców kierowników: magister pielęgniarstwa/położnictwa, studia podyplomowe z zarządzania, specjalista w dziedzinie pielęgniarstwa lub pokrewnej, 7-letni staż. Dodano stanowiska zastępców koordynujących pracę innych pielęgniarek i położnych.
Projekt zmiany rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 19 stycznia 2026 roku w sprawie ramowych procedur obsługi zgłoszeń alarmowych i powiadomień o zdarzeniach przez dyspozytora medycznego.
Główne zmiany:
Zmiany w zakresie danych i procedur przy przyjmowaniu zgłoszeń alarmowych. Dodanie nowego punktu, który nakłada obowiązek uzupełnienia lub potwierdzenia przez osobę wzywającą poprawności kluczowych danych (adres, lokalizacja, liczba poszkodowanych).
b) Rozszerzenie zakresu danych o: imię, nazwisko, wiek, płeć poszkodowanego oraz dane osoby wzywającej (z numerem telefonu i stopniem pokrewieństwa), „jeżeli jest to możliwe”.
Zmniejszenie liczby prób kontaktu z osobą wzywającą. Ograniczono liczbę prób ponownego połączenia do dwóch zamiast trzech.
Nowe reguły dotyczące dyspozycji zespołów ratownictwa medycznego. Określono priorytety zadysponowania zespołów w zależności od kodu pilności (KOD 1 – specjalistyczny zespół; KOD 2 – podstawowy).
Uprawnienia do uruchamiania współpracujących jednostek. Przyznano dyspozytorowi wysyłającemu prawo uruchomienia jednostek współpracujących w sytuacjach braku dostępnych zespołów.
